പൊലീസ് നിങ്ങളുടെ വണ്ടിയുടെ താക്കോൽ ഊരിയെടുക്കാറുണ്ടോ? നിയമം പറയുന്നത് ഇതാണ്; ട്രാഫിക് പരിശോധനയിലെ രഹസ്യങ്ങൾ!

ന്യൂഡൽഹി: (KVARTHA) റോഡിലൂടെ വാഹനം ഓടിച്ചു പോകുമ്പോഴോ നടന്നു പോകുമ്പോഴോ ഒരു പൊലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ നിങ്ങളെ തടഞ്ഞുനിർത്തിയാൽ, നിങ്ങൾക്ക് അവിടെ ചില മൗലികമായ അവകാശങ്ങളുണ്ട്. യൂണിഫോം ധരിച്ച ഒരു ഉദ്യോഗസ്ഥൻ ആവശ്യപ്പെട്ടാൽ രേഖകൾ കാണിക്കാൻ നമ്മൾ ബാധ്യസ്ഥരാണെങ്കിലും, പൊലീസുകാർ പാലിക്കേണ്ട ചില പെരുമാറ്റച്ചട്ടങ്ങൾ നിയമം അനുശാസിക്കുന്നുണ്ട്.

പ്രത്യേകിച്ച് വാഹന പരിശോധന നടത്തുമ്പോൾ നിങ്ങളുടെ വാഹനത്തിന്റെ താക്കോൽ ഊരിയെടുക്കാൻ പോലീസിന് അധികാരമുണ്ടോ എന്നത് വലിയൊരു ചോദ്യമാണ്.

താക്കോൽ നിയമം

വാഹന പരിശോധനയ്ക്കിടെ ട്രാഫിക് പോലീസോ ലോക്കൽ പോലീസോ നിങ്ങളുടെ വാഹനത്തിന്റെ താക്കോൽ ബലമായി ഊരിയെടുക്കുന്നത് നിയമവിരുദ്ധമാണ്. മോട്ടോർ വാഹന നിയമപ്രകാരം ഒരു ഉദ്യോഗസ്ഥനും വാഹനത്തിന്റെ ഇഗ്നിഷനിൽ നിന്ന് താക്കോൽ മാറ്റാൻ അനുവാദമില്ല. ഇത് നിങ്ങളുടെ സ്വകാര്യ സ്വത്തിന്മേലുള്ള കടന്നുകയറ്റമായി കണക്കാക്കാം.

താക്കോൽ ഊരിയെടുക്കുകയോ ടയറിലെ കാറ്റ് അഴിച്ചുവിടുകയോ ചെയ്യുന്നത് പോലീസിന്റെ അധികാര പരിധിയിൽ വരുന്നതല്ല. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ പേരും ബാഡ്ജ് നമ്പറും ശ്രദ്ധിക്കുകയും ഉന്നത ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് പരാതി നൽകുകയും ചെയ്യാവുന്നതാണ്.

അറസ്റ്റ് നിയമം

ഒരു വ്യക്തിയെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യുമ്പോൾ പാലിക്കേണ്ട കർശനമായ നടപടിക്രമങ്ങൾ സുപ്രീം കോടതി (D.K. Basu vs State of West Bengal) വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. നിങ്ങളെ കസ്റ്റഡിയിൽ എടുക്കുകയാണെങ്കിൽ 'അറസ്റ്റ് മെമ്മോ' തയ്യാറാക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടാൻ നിങ്ങൾക്ക് അവകാശമുണ്ട്. അറസ്റ്റ് ചെയ്യുന്ന സമയം, സ്ഥലം, കാരണം എന്നിവ ഇതിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കണം.

കൂടാതെ നിങ്ങളുടെ ബന്ധുക്കളെയോ സുഹൃത്തുക്കളെയോ വിവരം അറിയിക്കാൻ പോലീസ് ബാധ്യസ്ഥരാണ്. സ്ത്രീകളെ സൂര്യാസ്തമയത്തിന് ശേഷവും സൂര്യോദയത്തിന് മുൻപും അറസ്റ്റ് ചെയ്യാൻ പാടില്ല എന്നതാണ് മറ്റൊരു പ്രധാന നിയമം. അടിയന്തര സാഹചര്യമാണെങ്കിൽ ഒരു മജിസ്‌ട്രേറ്റിന്റെ പ്രത്യേക അനുമതിയും വനിതാ പോലീസിന്റെ സാന്നിധ്യവും നിർബന്ധമാണ്.

എഫ്.ഐ.ആർ അവകാശം

ഒരു കുറ്റകൃത്യം നടന്നാൽ പരാതി നൽകാൻ പോലീസ് സ്റ്റേഷനിൽ ചെല്ലുമ്പോൾ എഫ്.ഐ.ആർ  രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാൻ പോലീസ് വിസമ്മതിച്ചാൽ നിങ്ങൾക്ക് എന്ത് ചെയ്യാൻ സാധിക്കും? 'സീറോ എഫ്.ഐ.ആർ'  എന്ന നിയമപ്രകാരം കുറ്റകൃത്യം നടന്ന സ്ഥലം ഏതായാലും ഏത് പോലീസ് സ്റ്റേഷനിലും പരാതി നൽകാവുന്നതാണ്.

അധികാര പരിധി പറഞ്ഞ് പരാതി സ്വീകരിക്കാതിരിക്കാൻ പോലീസിന് കഴിയില്ല. കൂടാതെ നിങ്ങൾ നൽകിയ എഫ്.ഐ.ആറിന്റെ ഒരു പകർപ്പ് സൗജന്യമായി വാങ്ങാനുള്ള അവകാശവും നിയമം നൽകുന്നുണ്ട്. എഫ്.ഐ.ആർ പകർപ്പിന് പണം ആവശ്യപ്പെടുന്നത് അഴിമതിയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

പരിശോധന രീതികൾ

വാഹന പരിശോധന നടത്തുമ്പോൾ സബ് ഇൻസ്പെക്ടർ റാങ്കിലോ അതിന് മുകളിലോ ഉള്ള ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് മാത്രമേ പിഴ ഈടാക്കാൻ അധികാരമുള്ളൂ. കോൺസ്റ്റബിൾമാർക്ക് നിങ്ങളുടെ രേഖകൾ പരിശോധിക്കാൻ സഹായിക്കാമെങ്കിലും പിഴ അടപ്പിക്കാൻ നിയമപരമായ അധികാരമില്ല.

പോലീസ് നിങ്ങളെ തടഞ്ഞുനിർത്തിയാൽ ശാന്തമായി സഹകരിക്കുക, എന്നാൽ നിങ്ങളുടെ അവകാശങ്ങൾ ലംഘിക്കപ്പെടുന്നുണ്ടോ എന്ന് ശ്രദ്ധിക്കുക. ഡിജിറ്റൽ രേഖകൾ (DigiLocker/mParivahan) കാണിച്ചാലും അത് അസ്സൽ രേഖയായി തന്നെ പരിഗണിക്കണമെന്ന് കേന്ദ്ര സർക്കാർ ഉത്തരവുണ്ട്. രേഖകൾ കൈവശമില്ലാത്തതിന്റെ പേരിൽ വാഹനം പിടിച്ചെടുക്കാൻ എല്ലാ സാഹചര്യങ്ങളിലും പോലീസിന് അധികാരമില്ല.

നീതി ഉറപ്പാക്കാം

നിയമം അറിയുന്ന ഒരു പൗരനെ ചൂഷണം ചെയ്യാൻ ആർക്കും സാധിക്കില്ല. പോലീസ് നമ്മുടെ സുരക്ഷയ്ക്കായി ഉള്ളവരാണ്, എന്നാൽ അധികാരം ദുർവിനിയോഗം ചെയ്യുന്നത് തടയാൻ നിയമപരമായ മാർഗ്ഗങ്ങൾ നമുക്ക് മുന്നിലുണ്ട്. സ്റ്റേഷനിൽ വെച്ച് മർദ്ദനമേൽക്കുകയോ മോശമായി പെരുമാറുകയോ ചെയ്താൽ 'ഹ്യൂമൻ റൈറ്റ്സ് കമ്മീഷനെയോ' കോടതികളെയോ സമീപിക്കാം.

ഓരോ പോലീസ് സ്റ്റേഷനിലും സിസിടിവി ക്യാമറകൾ സ്ഥാപിക്കണമെന്ന സുപ്രീം കോടതി ഉത്തരവ് സുതാര്യത ഉറപ്പാക്കാനാണ്. നിയമങ്ങൾ പാലിക്കുന്നതിനോടൊപ്പം തന്നെ അവകാശങ്ങളെക്കുറിച്ച് ബോധവാന്മാരാകുന്നത് അന്തസ്സുള്ള ഒരു ജീവിതത്തിന് അനിവാര്യമാണ്.

കൂടുതൽ വാർത്തകൾ അറിയാൻ ഞങ്ങളുടെ വാട്സ്ആപ്പ് ചാനൽ ഫോളോ ചെയ്യുക. ഈ വാർത്ത സുഹൃത്തുക്കൾക്കും വാട്സ്ആപ്പ് ഗ്രൂപ്പുകളിലും ഷെയർ ചെയ്യുമല്ലോ. നിങ്ങളുടെ അഭിപ്രായങ്ങൾ ഫേസ്ബുക്ക് പോസ്റ്റിൽ കമന്റായി രേഖപ്പെടുത്താൻ മറക്കരുത്.

Article Summary: Citizens have rights against police seizing vehicle keys and illegal arrests.

#PoliceRights #TrafficRules #LegalAwareness #KnowYourRights #MotorVehicleAct #ZeroFIR