ആയുധത്തേക്കാൾ മൂർച്ചയുള്ള ഉപരോധം; ഇറാനെ ശ്വാസം മുട്ടിക്കാൻ അമേരിക്ക പയറ്റുന്ന പഴയ തന്ത്രം! നേട്ടം ആർക്ക്?

വാഷിംഗ്ടൺ: (KVARTHA) ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ അനിശ്ചിതത്വങ്ങൾ ആഗോള വിപണിയെയും നയതന്ത്ര ചർച്ചകളെയും സങ്കീർണമാക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. കഴിഞ്ഞ വെള്ളിയാഴ്ച ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി വ്യാപാര കപ്പലുകൾക്കായി പാത തുറന്നുനൽകുമെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചെങ്കിലും, മണിക്കൂറുകൾക്കുള്ളിൽ തന്നെ രാജ്യം നിലപാട് മാറ്റുകയും നാവിക ഉപരോധം പുനഃസ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. അമേരിക്കൻ നാവികസേന ഇറാനിയൻ തുറമുഖങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന കർശന നിയന്ത്രണങ്ങളാണ് ഈ പെട്ടെന്നുള്ള തീരുമാനത്തിന് പിന്നിലെ പ്രധാന കാരണം.

ഇറാനിയൻ സൈന്യത്തിന്റെ ഭാഗത്തുനിന്നുണ്ടായ വെടിവെപ്പും കപ്പലുകൾ പിടിച്ചെടുക്കാനുള്ള നീക്കങ്ങളും മേഖലയിലെ സമാധാനശ്രമങ്ങൾക്ക് കനത്ത ആഘാതമേൽപ്പിച്ചിരിക്കുകയാണ്. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ, യുദ്ധകാലത്ത് ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു പഴയ തന്ത്രമായ നാവിക ഉപരോധത്തിന്റെ ഫലപ്രാപ്തിയെക്കുറിച്ചും ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യത്തെക്കുറിച്ചുമുള്ള ചർച്ചകൾ വീണ്ടും സജീവമാകുകയാണ്.

ചരിത്രപരമായ പശ്ചാത്തലം

നാവിക ഉപരോധം എന്നത് ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക നട്ടെല്ല് ഒടിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന കരുത്തുറ്റ ആയുധമാണ്. കടൽ വഴിയുള്ള ഗതാഗതവും വ്യാപാരവും തടയുന്നതിലൂടെ ശത്രുരാജ്യത്തെ കീഴടങ്ങാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുക എന്നതാണ് ഇതിന്റെ പ്രാഥമിക ലക്ഷ്യം. ചരിത്രത്തിലേക്ക് തിരിഞ്ഞുനോക്കുമ്പോൾ, ഇത്തരം നീക്കങ്ങൾ പലപ്പോഴും യുദ്ധങ്ങളുടെ ഗതി മാറ്റിമറിച്ചതായി കാണാം.

ഒന്നും രണ്ടും ലോകമഹായുദ്ധങ്ങളിൽ ബ്രിട്ടനും അമേരിക്കയും നടത്തിയ ഉപരോധങ്ങൾ ജർമ്മനിയുടെയും ജപ്പാനിന്റെയും സൈനികശേഷിയെയും ജനജീവിതത്തെയും ഒരുപോലെ തളർത്തിയിരുന്നു. എന്നാൽ ആധുനിക കാലഘട്ടത്തിൽ ഗസ്സയിലും യമനിലും നടപ്പിലാക്കിയ ഉപരോധങ്ങൾ രാഷ്ട്രീയമായ വിജയങ്ങളേക്കാൾ വലിയ മാനുഷിക ദുരന്തങ്ങൾക്കാണ് വഴിവെച്ചത് എന്നത് ഇതിന്റെ മറ്റൊരു വശമാണ്.

ബ്രിട്ടീഷ് തന്ത്രം

ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്ത് ബ്രിട്ടൻ ജർമ്മനിക്ക് മേൽ ഏർപ്പെടുത്തിയ ഉപരോധം ഏറെ ശ്രദ്ധേയമാണ്. ജർമ്മൻ തുറമുഖങ്ങൾ നേരിട്ട് വളയുന്നതിന് പകരം വടക്കൻ കടലിലെ പ്രധാന കപ്പൽ ചാലുകൾ നിയന്ത്രിക്കുകയാണ് റോയൽ നേവി ചെയ്തത്. ഇത് ജർമ്മനിയുടെ ആഗോള വ്യാപാരം പൂർണമായും നിശ്ചലമാക്കി.

തുടക്കത്തിൽ മറ്റ് രാജ്യങ്ങൾ വഴി സാധനങ്ങൾ എത്തിക്കാൻ ജർമ്മനി ശ്രമിച്ചെങ്കിലും കാലക്രമേണ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളുടെയും വളത്തിന്റെയും ലഭ്യത കുറഞ്ഞതോടെ രാജ്യം പട്ടിണിയിലേക്ക് നീങ്ങി. 1916-ലെ അതികഠിനമായ തണുപ്പുകാലത്ത് ലക്ഷക്കണക്കിന് ജനങ്ങൾ പോഷകാഹാരക്കുറവ് മൂലം മരിക്കാനിടയായത് ഈ നാവിക ഉപരോധത്തിന്റെ പ്രത്യാഘാതമായിരുന്നു.

ജപ്പാൻ അനുഭവം

രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിൽ ജപ്പാൻ നേരിട്ട ഉപരോധം ആ രാജ്യത്തെ പൂർണമായും തകർക്കുന്നതിലേക്ക് നയിച്ചു. ചുറ്റും കടലായതിനാൽ ഇറക്കുമതിയെ മാത്രം ആശ്രയിച്ചു കഴിഞ്ഞിരുന്ന ജപ്പാന്റെ എണ്ണയും അസംസ്കൃത വസ്തുക്കളും അമേരിക്കൻ അന്തർവാഹിനികൾ തടഞ്ഞു. അമേരിക്കൻ വ്യോമസേന നടത്തിയ 'ഓപ്പറേഷൻ സ്റ്റാർവേഷൻ' എന്ന നീക്കത്തിലൂടെ കടൽ പാതകളിൽ കുഴിബോംബുകൾ വിതറുകയും വ്യാപാര കപ്പലുകളെ കൂട്ടത്തോടെ തകർക്കുകയും ചെയ്തു.

കരമാർഗ്ഗം മറ്റ് രാജ്യങ്ങളുമായി ബന്ധമില്ലാതിരുന്നതിനാൽ ജപ്പാന് ഈ ഉപരോധത്തെ പ്രതിരോധിക്കാൻ മാർഗങ്ങളില്ലായിരുന്നു. ഇത് ഹിരോഷിമ സംഭവത്തിന് മുൻപ് തന്നെ ജപ്പാന്റെ ആത്മവീര്യം തകർക്കാൻ കാരണമായി.

ക്യൂബൻ പ്രതിസന്ധി

ശീതയുദ്ധകാലത്ത് 1962-ൽ ക്യൂബയ്ക്ക് മേൽ അമേരിക്ക ഏർപ്പെടുത്തിയ നിയന്ത്രണങ്ങൾ 'ക്വാറന്റൈൻ' എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെട്ടത്. ക്യൂബയിലേക്ക് സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ മിസൈലുകൾ എത്തിക്കുന്നത് തടയുക എന്നതായിരുന്നു ഇതിന്റെ ലക്ഷ്യം. നിയമപരമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാനാണ് 'ബ്ലോക്കേഡ്' എന്ന വാക്കിന് പകരം അമേരിക്ക മറ്റൊരു പദം ഉപയോഗിച്ചത്.

ഇത് വളരെ കുറഞ്ഞ കാലം മാത്രമേ നീണ്ടുനിന്നുള്ളുവെങ്കിലും നയതന്ത്രപരമായ വലിയൊരു വിജയമായി ഇതിനെ കണക്കാക്കുന്നു. സോവിയറ്റ് കപ്പലുകൾ പിൻവാങ്ങിയതും മിസൈലുകൾ നീക്കം ചെയ്തതും ഈ നാവിക സമ്മർദത്തിന്റെ ഫലമായിരുന്നു.

ഇറാഖിലെ ഉപരോധം

1990-കളിൽ കുവൈറ്റ് അധിനിവേശത്തിന് ശേഷം ഇറാഖിന് മേൽ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ ഏർപ്പെടുത്തിയ നിയന്ത്രണങ്ങൾ ആ രാജ്യത്തിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ വർഷങ്ങളോളം തളർത്തി. ബസ്ര തുറമുഖം വഴിയുള്ള എണ്ണ കയറ്റുമതി തടഞ്ഞതോടെ സദ്ദാം ഹുസൈന്റെ ഭരണകൂടം പ്രതിസന്ധിയിലായി. എങ്കിലും കരമാർഗമുള്ള ചില അനധികൃത കടത്തുകൾ ഉപരോധത്തിന്റെ പൂർണ ഫലപ്രാപ്തിയെ തടസ്സപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. മേഖലയിലെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പ്രത്യേകതകൾ ഉപരോധങ്ങളുടെ വിജയത്തിൽ വലിയ പങ്ക് വഹിക്കുന്നു എന്നതിന് ഇറാഖ് ഒരു ഉദാഹരണമാണ്.

യുഗോസ്ലാവിയൻ നീക്കം

ബാൾക്കൻ യുദ്ധകാലത്ത് സെർബിയയ്ക്കും മോണ്ടിനെഗ്രോയ്ക്കും എതിരെ നാറ്റോയും യൂറോപ്യൻ യൂണിയനും ചേർന്നാണ് നാവിക ഉപരോധം നടപ്പിലാക്കിയത്. അഡ്രിയാറ്റിക് കടലിലെ ആയിരക്കണക്കിന് കപ്പലുകളെ പരിശോധനയ്ക്ക് വിധേയമാക്കുകയും സംശയാസ്പദമായവയെ തടയുകയും ചെയ്തു. ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ചുറ്റപ്പെട്ട പ്രദേശമായതിനാൽ അവിടെ നിരീക്ഷണം എളുപ്പമായിരുന്നു. ഇത് രാജ്യത്തിന് മേലുള്ള സാമ്പത്തിക സമ്മർദ്ദം വർദ്ധിപ്പിച്ചെങ്കിലും യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കാൻ മറ്റ് സൈനിക നടപടികൾ കൂടി ആവശ്യമായി വന്നു.

ഗസ്സയിലെ സ്ഥിതി

2007 മുതൽ ഗസ്സയ്ക്ക് മേൽ ഇസ്രായേൽ ഏർപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന ഉപരോധം ലോകത്ത് ഇന്നും ചർച്ച ചെയ്യപ്പെടുന്ന ഒന്നാണ്. ആയുധക്കടത്ത് തടയാനാണ് ഈ നീക്കമെന്ന് ഇസ്രായേൽ അവകാശപ്പെടുമ്പോഴും, ഇത് ഗാസയിലെ സാധാരണക്കാരുടെ ജീവിതത്തെ ദുസ്സഹമാക്കിയിരിക്കുകയാണ്. അവിടത്തെ മത്സ്യത്തൊഴിലാളികൾക്ക് പോലും കടലിലേക്ക് ഇറങ്ങാൻ കഴിയാത്ത സാഹചര്യം നിലനിൽക്കുന്നു. അന്താരാഷ്ട്ര നീതി ന്യായ കോടതി ഉൾപ്പെടെയുള്ള സംവിധാനങ്ങൾ ഈ ഉപരോധത്തിന്റെ നിയമസാധുതയെ ചോദ്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കിലും വർഷങ്ങളായി ഇത് തുടരുകയാണ്.

യമനിലെ ദുരന്തം

യമനിലെ ഹൂതി വിമതർക്ക് ഇറാൻ ആയുധങ്ങൾ നൽകുന്നത് തടയാൻ സൗദി അറേബ്യയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ഏർപ്പെടുത്തിയ നാവിക ഉപരോധം കടുത്ത മാനുഷിക പ്രതിസന്ധിയിലേക്കാണ് നയിച്ചത്. മിക്കവാറും എല്ലാ സാധനങ്ങൾക്കും ഇറക്കുമതിയെ ആശ്രയിക്കുന്ന യമനിൽ ഭക്ഷ്യക്ഷാമവും പട്ടിണിയും പടർന്നുപിടിക്കാൻ ഇത് കാരണമായി.

ഹൂതികളെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ഈ ഉപരോധത്തിന് കഴിഞ്ഞില്ലെങ്കിലും യമനിലെ ജനതയുടെ പട്ടിണിക്ക് ഇത് പ്രധാന കാരണമായി അന്താരാഷ്ട്ര ഏജൻസികൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ ഇപ്പോഴത്തെ സാഹചര്യവും സമാനമായ ഒരു മാനുഷിക-സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയിലേക്ക് നീങ്ങുമോ എന്ന ആശങ്കയിലാണ് ലോകം.

ആരാണ് ജയിക്കുന്നത്?

നിലവിലെ ഇറാൻ-അമേരിക്ക സംഘർഷത്തിൽ 'നേട്ടം ആർക്ക്' എന്ന ചോദ്യം തികച്ചും സങ്കീർണമാണ്. തന്ത്രപരമായ കാഴ്ചപ്പാടിൽ, ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് അടച്ചുപൂട്ടാനുള്ള കഴിവും അത് ആഗോള എണ്ണ വിപണിയിൽ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ആഘാതവും ഇറാനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഒരു വലിയ വിലപേശൽ ആയുധമാണ്. ലോകത്തെ വിറപ്പിക്കാൻ തങ്ങൾക്ക് കഴിയുമെന്ന് തെളിയിക്കുന്നതിലൂടെ മേഖലയിലെ തങ്ങളുടെ സ്വാധീനം ഉറപ്പിക്കാൻ ഇറാന് സാധിക്കുന്നു.

എന്നാൽ മറുവശത്ത്, അമേരിക്കൻ ഉപരോധം ഇറാന്റെ ആഭ്യന്തര സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ തകർക്കുകയും ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ അതൃപ്തി വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. അമേരിക്കയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം തങ്ങളുടെ സഖ്യകക്ഷികളെ സംരക്ഷിക്കാനും ആഗോളതലത്തിൽ തങ്ങളുടെ മേധാവിത്വം നിലനിർത്താനും ഈ ഉപരോധം അനിവാര്യമായി മാറുന്നു. ചുരുക്കത്തിൽ, ഇരുപക്ഷവും തങ്ങളുടെ ശക്തി തെളിയിക്കാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോഴും യഥാർത്ഥ വിജയത്തേക്കാൾ ഉപരിയായി ഒരു പദവി യുദ്ധമാണ് ഇവിടെ നടക്കുന്നത്.

​ആഗോള ആഘാതം

ഈ പോരാട്ടത്തിൽ ആത്യന്തികമായി ആർക്കും വ്യക്തമായ വിജയമില്ലെന്നതാണ് വസ്തുത. ഉപരോധവും കടലിടുക്ക് അടച്ചുപൂട്ടലും തുടർന്നാൽ അന്താരാഷ്ട്ര വിപണിയിൽ ഇന്ധനവില കുതിച്ചുയരുകയും അത് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള സാധാരണക്കാരെ ബാധിക്കുകയും ചെയ്യും. ഇറാന്റെ കപ്പൽ പാതകളിലെ നിയന്ത്രണം ഇന്ത്യയുൾപ്പെടെയുള്ള രാജ്യങ്ങളുടെ ഇറക്കുമതിയെയും ബാധിക്കുന്നുണ്ട്.

നയതന്ത്രപരമായ നീക്കങ്ങളിലൂടെ പരിഹാരം കണ്ടില്ലെങ്കിൽ, സൈനികമായ മേധാവിത്വം ആർക്കുണ്ടായാലും സാമ്പത്തികമായി ലോകം മുഴുവൻ ഈ യുദ്ധത്തിന്റെ വില നൽകേണ്ടി വരും. അതിനാൽ തന്നെ, വരും ദിവസങ്ങളിലെ ചർച്ചകൾ ആർക്ക് നേട്ടമുണ്ടാകും എന്നതിനേക്കാൾ, ഈ തർക്കം ലോകത്തെ എത്രത്തോളം സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയിലേക്ക് തള്ളിവിടുമെന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും.

ഉപരോധങ്ങൾ സാധാരണ ജനങ്ങളെയാണോ അതോ ഭരണകൂടങ്ങളെയാണോ യഥാർത്ഥത്തിൽ തളർത്തുന്നത്? നിങ്ങളുടെ അഭിപ്രായം ഫേസ്ബുക്ക് പേജിൽ ഈ വാർത്തയുടെ പോസ്റ്റിന് താഴെ കമന്റായി രേഖപ്പെടുത്താൻ മറക്കരുത്. ഈ വാർത്ത ഷെയർ ചെയ്യൂ.

Article Summary: The US naval blockade on Iranian ports and the uncertainty in the Strait of Hormuz are discussed in light of historical naval blockades and their global impacts.

#IranUSConflict #HormuzStrait #NavalBlockade #Geopolitics #WorldHistory #BreakingNews #OilMarket #GlobalCrisis #DefenseStrategy #USNavy