ഇംപീച്ച്‌മെന്റ് നീക്കം: മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണറെ നീക്കം ചെയ്യാനാവുമോ, നടപടിക്രമങ്ങൾ എന്തൊക്കെ? അറിയാം വിശദമായി

(KVARTHA) ഇന്ത്യൻ ജനാധിപത്യത്തിന്റെ നെടുംതൂണുകളിലൊന്നായ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ ഇപ്പോൾ രാഷ്ട്രീയ പോരാട്ടങ്ങളുടെ കേന്ദ്രബിന്ദുവായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്. ലോക്‌സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് ശേഷം 'ഇന്ത്യ' മുന്നണിയിലെ പ്രതിപക്ഷ പാർട്ടികൾ മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർ (സിഇസി) ഗ്യാനേഷ് കുമാറിനെതിരെ ഇംപീച്ച്‌മെന്റ് കൊണ്ടുവരാൻ ഒരുങ്ങുന്നതായുള്ള വാർത്തകൾ ഈ വിഷയത്തെ കൂടുതൽ സങ്കീർണ്ണമാക്കിയിരിക്കുന്നു. വോട്ടർ പട്ടികയിലെ ക്രമക്കേടുകൾ സംബന്ധിച്ച് കോൺഗ്രസ് നേതാവ് രാഹുൽ ഗാന്ധി ഉന്നയിച്ച ആരോപണങ്ങളും അതിന് കമ്മീഷൻ നൽകിയ മറുപടിയും ഈ വിവാദങ്ങൾക്ക് ആക്കം കൂട്ടി.

വിവാദങ്ങളുടെ തുടക്കം

വോട്ടർ പട്ടികയിൽ വലിയ തോതിലുള്ള ക്രമക്കേടുകൾ നടന്നിട്ടുണ്ടെന്നും, മഹാരാഷ്ട്രയിലെയും ഹരിയാനയിലെയും നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിലും ഇത് ആവർത്തിച്ചുവെന്നും രാഹുൽ ഗാന്ധി ആരോപിച്ചിരുന്നു. കൂടാതെ, ബിഹാറിൽ നടക്കുന്ന വോട്ടർ പട്ടികയുടെ പ്രത്യേക സൂക്ഷ്മ പരിശോധന (Special Intensive Revision - SIR) വോട്ടർമാരുടെ പേരുകൾ വെട്ടിച്ചുരുക്കാനുള്ള ബിജെപിയുടെയും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെയും ഗൂഢാലോചനയാണെന്നും അദ്ദേഹം കുറ്റപ്പെടുത്തി. 

ഈ ആരോപണങ്ങൾക്ക് മറുപടിയായി, ഗ്യാനേഷ് കുമാർ നടത്തിയ വാർത്താ സമ്മേളനമാണ് പ്രതിപക്ഷത്തെ ചൊടിപ്പിച്ചത്. രാഹുൽ ഗാന്ധിയുടെ ആരോപണങ്ങൾ അടിസ്ഥാനരഹിതമാണെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയ അദ്ദേഹം, തന്റെ ആരോപണങ്ങൾ സത്യപ്രസ്താവനയായി (അഫിഡവിറ്റ്) നൽകണമെന്നും അല്ലെങ്കിൽ രാജ്യത്തോട് മാപ്പ് പറയണമെന്നും ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഈ നിലപാട് ഒരു രാഷ്ട്രീയ നേതാവിന്റേതിന് സമാനമാണെന്ന് ആരോപിച്ച് കോൺഗ്രസ് ജനറൽ സെക്രട്ടറി കെ.സി. വേണുഗോപാൽ അടക്കമുള്ള നേതാക്കൾ രംഗത്തെത്തി. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ പദവിക്ക് ചേർന്നതല്ല സിഇസിയുടെ പ്രതികരണമെന്ന് പ്രതിപക്ഷം വാദിക്കുന്നു.

മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണറെ നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നടപടിക്രമങ്ങൾ

രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനങ്ങളിൽ നിന്ന് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനുവേണ്ടി സിഇസിയെ നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നടപടിക്രമങ്ങൾ ഭരണഘടനയിൽ വളരെ കഠിനമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. സുപ്രീം കോടതിയിലെ ഒരു ജഡ്ജിയെ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിന് സമാനമായ നടപടിക്രമങ്ങളാണ് സിഇസിയെ നീക്കം ചെയ്യാനും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. 

ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 324(5) പ്രകാരം, 'തെളിയിക്കപ്പെട്ട ദുർനടപ്പ്' (proven misbehaviour) അല്ലെങ്കിൽ 'അപ്രാപ്തി' (incapacity) എന്നീ കാരണങ്ങളാൽ മാത്രമേ സിഇസിയെ നീക്കം ചെയ്യാൻ സാധിക്കൂ. ഇതിനുള്ള നടപടിക്രമം ഇപ്രകാരമാണ്:

 ● പ്രമേയം അവതരിപ്പിക്കുക: ദുർനടപ്പോ അപ്രാപ്തിയോ ആരോപിച്ചുകൊണ്ട് പാർലമെന്റിന്റെ ഇരുസഭകളിലെയും അംഗങ്ങൾ പ്രമേയം അവതരിപ്പിക്കണം.

 ● നടപടിക്രമങ്ങൾ: പ്രമേയം സ്വീകരിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ, ആരോപണങ്ങളുടെ സത്യാവസ്ഥ പരിശോധിക്കാൻ ഒരു പ്രത്യേക സമിതിയെ രൂപീകരിക്കും.

 ● സഭയിലെ വോട്ടിംഗ്: ആരോപണങ്ങൾ ശരിയാണെന്ന് സമിതി കണ്ടെത്തിയാൽ, പ്രമേയം ലോക്‌സഭയിലും രാജ്യസഭയിലും മൂന്നിൽ രണ്ട് ഭൂരിപക്ഷത്തോടെ പാസാക്കണം.

 ● രാഷ്ട്രപതിയുടെ അനുമതി: ഇരുസഭകളും പ്രമേയം പാസാക്കിയ ശേഷം, രാഷ്ട്രപതി പ്രമേയം അംഗീകരിച്ച് സിഇസിയെ നീക്കം ചെയ്തുകൊണ്ടുള്ള ഉത്തരവിൽ ഒപ്പുവെക്കുന്നതോടെ പ്രക്രിയ പൂർത്തിയാകും.

ഇവിടെ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട ഒരു പ്രധാന കാര്യം, മറ്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർമാരെ നീക്കം ചെയ്യാൻ സിഇസിയുടെ ശുപാർശ മാത്രം മതി എന്നതാണ്, എന്നാൽ സിഇസിയെ നീക്കം ചെയ്യാൻ പാർലമെന്ററി നടപടിക്രമങ്ങൾ ആവശ്യമാണ്.

സിഇസിയുടെ നിയമനം: പഴയതും പുതിയതും

ഇന്ത്യൻ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ തലവനായ സിഇസിയെയും മറ്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർമാരെയും നിയമിക്കുന്നത് രാഷ്ട്രപതിയാണ്. ഈ നിയമന പ്രക്രിയ അടുത്തിടെ വലിയ മാറ്റങ്ങൾക്ക് വിധേയമായി.

 ● പഴയ രീതി (2023-ന് മുൻപ്): 1991-ലെ നിയമപ്രകാരം, തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർമാരുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് വ്യക്തമായ മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. പ്രധാനമന്ത്രിയുടെയും മന്ത്രിസഭയുടെയും ഉപദേശപ്രകാരം രാഷ്ട്രപതിയായിരുന്നു കമ്മീഷണർമാരെ നിയമിച്ചിരുന്നത്.

 ● പുതിയ രീതി (2023-ലെ നിയമം): 'മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണറും മറ്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർമാരും (നിയമനം, സേവന വ്യവസ്ഥകൾ, കാലാവധി) നിയമം, 2023' അനുസരിച്ച്, നിയമനത്തിന് ഒരു ത്രിതല സമിതി രൂപീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഈ സമിതിയിൽ പ്രധാനമന്ത്രി, ലോക്‌സഭയിലെ പ്രതിപക്ഷ നേതാവ്, പ്രധാനമന്ത്രി നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്ന ഒരു കേന്ദ്ര മന്ത്രി എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.

 ഈ സമിതിയുടെ ശുപാർശയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ രാഷ്ട്രപതി നിയമനം നടത്തുന്നു. ഈ പുതിയ നിയമമനുസരിച്ച് നിയമിക്കപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ സിഇസിയാണ് ഗ്യാനേഷ് കുമാർ.

പ്രതിപക്ഷത്തിന്റെ പ്രധാന ആക്ഷേപങ്ങളിലൊന്ന്, ഈ പുതിയ നിയമം സർക്കാരിന് നിയമനങ്ങളിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്താൻ അവസരം നൽകുന്നു എന്നതാണ്. ഈ നിയമത്തിനെതിരെ സുപ്രീം കോടതിയിലും ഹർജികൾ നിലവിലുണ്ട്.

ഇന്ത്യൻ ജനാധിപത്യത്തിന്റെ നിർണ്ണായക ഘടകമായ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ വിശ്വാസ്യത നിലനിർത്തുന്നത് നിർണായകമാണ്. നിലവിലെ ഇംപീച്ച്‌മെന്റ് നീക്കം എത്രത്തോളം മുന്നോട്ട് പോകുമെന്ന് വ്യക്തമല്ല, കാരണം പാർലമെന്റിൽ മൂന്നിൽ രണ്ട് ഭൂരിപക്ഷം നേടുക എന്നത് പ്രതിപക്ഷത്തിന് വലിയ വെല്ലുവിളിയാണ്. എന്നിരുന്നാലും, ഈ നീക്കം ഇന്ത്യൻ ജനാധിപത്യത്തിൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ എന്ന സ്വതന്ത്ര സ്ഥാപനം വഹിക്കുന്ന പങ്കിനെക്കുറിച്ചുള്ള സംവാദങ്ങൾക്ക് വഴിതുറന്നിരിക്കുന്നു.

സിഇസിക്കെതിരായ ഇംപീച്ച്മെന്റ് നീക്കത്തെക്കുറിച്ച് നിങ്ങളുടെ അഭിപ്രായങ്ങൾ പങ്കുവെക്കുക. 

Article Summary: Opposition's impeachment move against Chief Election Commissioner.

#Impeachment, #ElectionCommission, #GyaneshKumar, #IndianDemocracy, #Politics, #India