ഇവ കളയല്ലേ! അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ട ഇന്ത്യയിലെ 5 സൗജന്യ സേവനങ്ങൾ ഇതാ

(KVARTHA) നമ്മുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിൽ നാം നൽകുന്ന പല സേവന നികുതികളിലും ഫീസുകളിലും ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്ന, എന്നാൽ അടിയന്തര ഘട്ടങ്ങളിൽ പതിനായിരങ്ങൾ ലാഭിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളുണ്ട്. പലപ്പോഴും അറിവില്ലായ്മ കാരണം നാം കബളിപ്പിക്കപ്പെടുകയും അനാവശ്യമായി പണം ചിലവാക്കുകയും ചെയ്യാറുണ്ട്. ഇത്തരത്തിൽ അധികമാർക്കും അറിയാത്ത, സാധാരണക്കാരന് കരുത്താകുന്ന അഞ്ച് നിയമപരമായ സുരക്ഷാ കവചങ്ങളെക്കുറിച്ച് അറിയാം.

സൗജന്യ നിയമസഹായം

ഇന്ത്യൻ നിയമവ്യവസ്ഥയിൽ സാമ്പത്തികമായി പിന്നോക്കം നിൽക്കുന്നവർക്കും സ്ത്രീകൾക്കും കുട്ടികൾക്കും കോടതി ചിലവുകളില്ലാതെ കേസ് നടത്താൻ അവകാശമുണ്ട്. നാഷണൽ ലീഗൽ സർവീസ് അതോറിറ്റി (NALSA) വഴി അർഹരായവർക്ക് സൗജന്യമായി വക്കീലിനെ ലഭ്യമാക്കുകയും കോടതി മുദ്രപ്പത്രങ്ങളുടെ ചിലവ് ഒഴിവാക്കി നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു. പലരും വക്കീൽ ഫീസ് ഭയന്ന് നീതി ലഭിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ ഉപേക്ഷിക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ ഇത്തരം നിയമസഹായ കേന്ദ്രങ്ങളെ സമീപിച്ചാൽ സങ്കീർണ്ണമായ കേസുകളിൽ പോലും പണമില്ലാതെ തന്നെ നിങ്ങൾക്ക് പോരാടാൻ സാധിക്കും. ജില്ലാ കോടതികളിലും ഹൈക്കോടതികളിലും ഇതിനായി പ്രത്യേക സെല്ലുകൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.

ടോൾ പ്ലാസ സൗകര്യങ്ങൾ

ദേശീയപാതകളിൽ നാം ടോൾ നൽകുമ്പോൾ അത് കേവലം റോഡ് ഉപയോഗിക്കുന്നതിന് മാത്രമല്ല എന്ന കാര്യം ശ്രദ്ധിക്കുക. ഓരോ ടോൾ പ്ലാസയിലും അടിയന്തര സാഹചര്യത്തിൽ ഉപയോഗിക്കാൻ ആംബുലൻസ് സൗകര്യം, പ്രാഥമിക ചികിത്സാ കിറ്റ്, ശുദ്ധജലം, ശൗചാലയങ്ങൾ എന്നിവ സൗജന്യമായി ലഭ്യമാക്കാൻ ടോൾ കമ്പനികൾ ബാധ്യസ്ഥരാണ്. യാത്രയ്ക്കിടയിൽ വാഹനം കേടായാൽ ടോൾ പ്ലാസയിലെ ഹെൽപ്പ് ലൈൻ നമ്പറിൽ വിളിച്ചാൽ സൗജന്യമായി ക്രെയിൻ സർവീസ് (Towing) ലഭ്യമാക്കണം. നിങ്ങളുടെ ടോൾ രസീത് കൈവശമുണ്ടെങ്കിൽ ആ പാതയിലെ സുരക്ഷാ സേവനങ്ങളെല്ലാം നിങ്ങളുടെ അവകാശമാണ്.

ആശുപത്രി നിയമങ്ങൾ

അടിയന്തര ഘട്ടത്തിൽ അപകടത്തിൽപ്പെട്ട ഒരാളെ സ്വകാര്യ ആശുപത്രിയിൽ എത്തിച്ചാൽ, പണമടയ്ക്കുന്നില്ല എന്ന കാരണത്താൽ ചികിത്സ നിഷേധിക്കാൻ ആശുപത്രി അധികൃതർക്ക് അധികാരമില്ല. 'ഗോൾഡൻ അവർ' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന അപകടത്തിന് ശേഷമുള്ള ആദ്യ മണിക്കൂറുകളിൽ പ്രാഥമിക ചികിത്സ നൽകാൻ ഏതൊരു ആശുപത്രിയും ബാധ്യസ്ഥരാണ്. കൂടാതെ, മൃതദേഹം വിട്ടുകൊടുക്കാൻ ബില്ല് അടയ്ക്കണം എന്ന് നിർബന്ധം പിടിക്കുന്നതും നിയമവിരുദ്ധമാണ്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ പോലീസിന്റെയോ ഹ്യൂമൻ റൈറ്റ്‌സ് കമ്മീഷന്റെയോ സഹായം തേടാൻ സാധാരണക്കാർക്ക് അവകാശമുണ്ട്.

ഉപഭോക്തൃ സുരക്ഷ

ഹോട്ടലുകളിലും റെസ്റ്റോറന്റുകളിലും പോകുമ്പോൾ പലപ്പോഴും നാം എംആർപി (MRP) വിലയേക്കാൾ കൂടുതൽ തുക കുപ്പിവെള്ളത്തിന് നൽകേണ്ടി വരാറുണ്ട്. എന്നാൽ ഇത് നിയമവിരുദ്ധമാണെന്ന് സുപ്രീം കോടതി ഉത്തരവുണ്ട്. കൂടാതെ, ഹോട്ടലുകൾ ബില്ലിൽ ചേർക്കുന്ന 'സർവീസ് ചാർജ്' നൽകണമെന്നത് നിർബന്ധമില്ലാത്ത കാര്യമാണ്. ഉപഭോക്താവിന് സേവനത്തിൽ തൃപ്തിയുണ്ടെങ്കിൽ മാത്രം നൽകേണ്ട ഒന്നാണിത്. ഇനി ഏതെങ്കിലും സ്ഥാപനം നിങ്ങളെ കബളിപ്പിച്ചാൽ വലിയ വക്കീൽ ഫീസില്ലാതെ തന്നെ 'ഇ-ദാഖിൽ'  പോർട്ടൽ വഴി ഓൺലൈനായി വീട്ടിലിരുന്ന് ഉപഭോക്തൃ കോടതിയിൽ പരാതി നൽകി നഷ്ടപരിഹാരം നേടാവുന്നതാണ്.

ബാങ്കിംഗ് അവകാശങ്ങൾ

നമ്മുടെ അക്കൗണ്ടിൽ നിന്ന് നമുക്കറിയാതെ പണം നഷ്ടപ്പെട്ടാൽ, മൂന്ന് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ബാങ്കിനെ വിവരമറിയിച്ചാൽ ആ നഷ്ടം ബാങ്ക് നികത്തണം എന്നാണ് ആർബിഐ ചട്ടം പറയുന്നത്. നിങ്ങളുടെ ഭാഗത്ത് തെറ്റില്ലെങ്കിൽ നഷ്ടപ്പെട്ട മുഴുവൻ തുകയും തിരികെ ലഭിക്കാൻ നിങ്ങൾക്ക് അവകാശമുണ്ട്. കൂടാതെ ബാങ്ക് ജീവനക്കാരുടെ മോശം പെരുമാറ്റത്തിനോ സേവനത്തിലെ പോരായ്മകൾക്കോ എതിരെ 'ബാങ്കിംഗ് ഓംബുഡ്സ്മാനെ' സമീപിക്കാവുന്നതാണ്. ഇതിനായി യാതൊരുവിധ ഫീസും ഉപഭോക്താക്കൾ നൽകേണ്ടതില്ല.

പുതിയ വാർത്തകൾ സമയബന്ധിതമായി അറിയാൻ ഞങ്ങളുടെ വാട്സ്ആപ്പ് ചാനൽ ഫോളോ ചെയ്യുക. ഈ വാർത്ത സുഹൃത്തുകൾക്കും കുടുംബാംഗങ്ങൾക്കും വാട്സ്ആപ്പ് ഗ്രൂപ്പുകളിലും ഷെയർ ചെയ്യൂ. അഭിപ്രായം കമന്റായി രേഖപ്പെടുത്താനും മറക്കരുത്.

Article Summary: Many essential services in India are legally free for citizens, though often ignored. This article highlights five such services, including free legal aid, emergency medical care without upfront payment, and free towing services at national highway tolls.

#ConsumerRights #LegalAid #RoadSafety #BankingAwareness #IndiaLaw #FreeServices #PublicInterest #MalayalamNews