ആധുനിക ദുബൈയുടെ ശില്പി; ഷെയ്ഖ് മുഹമ്മദ് ബിൻ റാഷിദ് ആൽ മക്തൂം അധികാരമേറ്റിട്ട് 20 വർഷം; നഗരം മാറിയത് ഇങ്ങനെ!

(KVARTHA) ദുബൈ ഭരണാധികാരി എന്ന നിലയിൽ ഷെയ്ഖ് മുഹമ്മദ് ബിൻ റാഷിദ് ആൽ മക്തൂം 20 വർഷം പൂർത്തിയാക്കുകയാണ്. ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും നിർണ്ണായകമായ ഒരു അധ്യായത്തിനാണ് 2026 ജനുവരി നാലിന് രണ്ട് പതിറ്റാണ്ട് തികയുന്നത്. 2006-ൽ തന്റെ സഹോദരൻ ഷെയ്ഖ് മക്തൂം ബിൻ റാഷിദിന്റെ വിയോഗത്തെത്തുടർന്ന് ദുബൈയുടെ ഭരണസാരഥ്യം ഏറ്റെടുത്ത ഷെയ്ഖ് മുഹമ്മദ് ബിൻ റാഷിദ് അൽ മക്തൂം, വെറുമൊരു നഗരമായിരുന്ന ദുബൈയെ ലോകത്തിന്റെ നെറുകയിലെത്തിച്ച വിസ്മയകരമായ മാറ്റങ്ങൾക്കാണ് നേതൃത്വം നൽകിയത്. 

ഇന്ന് യുഎഇ വൈസ് പ്രസിഡന്റും പ്രധാനമന്ത്രിയുമായ അദ്ദേഹം, ദുബൈയെ വെറുമൊരു സാമ്പത്തിക കേന്ദ്രമായല്ല, മറിച്ച് സ്വപ്നങ്ങൾ യാഥാർത്ഥ്യമാകുന്ന ലോകത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായാണ് വികസിപ്പിച്ചത്. തന്റെ പിതാവ് ഷെയ്ഖ് റാഷിദ് ബിൻ സയീദ് ആൽ മക്തൂം പടുത്തുയർത്തിയ അടിത്തറയിൽ നിന്നുകൊണ്ട്, സാങ്കേതിക വിദ്യയും ടൂറിസവും വാണിജ്യവും സമന്വയിപ്പിച്ച ഒരു പുതിയ വികസന മാതൃക അദ്ദേഹം ലോകത്തിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ചു.

വിസ്മയങ്ങളുടെ നഗരം

കഴിഞ്ഞ 20 വർഷത്തിനിടയിൽ ലോകം കണ്ട ഏറ്റവും വലിയ നിർമ്മാണ വിസ്മയങ്ങൾ ദുബൈയിൽ ഉയർന്നുവന്നത് ഷെയ്ഖ് മുഹമ്മദിന്റെ ദീർഘവീക്ഷണത്തിലൂടെയാണ്. 2010-ൽ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന കെട്ടിടമായ ബുർജ് ഖലീഫ തുറന്നുകൊടുത്തത് മുതൽ ദുബൈ മെട്രോ, പാം ജുമൈറ, ദുബൈ മാൾ എന്നിങ്ങനെ നീളുന്ന വലിയ പദ്ധതികൾ നഗരത്തിന്റെ മുഖച്ഛായ തന്നെ മാറ്റി. 

എണ്ണയെ മാത്രം ആശ്രയിച്ചിരുന്ന ഒരു സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിൽ നിന്ന് മാറി ടൂറിസത്തെയും സേവന മേഖലയെയും പ്രധാന വരുമാന മാർഗമാക്കി മാറ്റുന്നതിൽ അദ്ദേഹം വിജയിച്ചു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഒന്നായി ദുബൈ ഇന്ന് മാറിയിരിക്കുന്നു. കോവിഡ് കാലത്ത് ലോകം മുഴുവൻ സ്തംഭിച്ചപ്പോഴും മികച്ച പ്രതിരോധ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെയും പിന്നീട് എക്സ്പോ 2020 എന്ന വൻ വിരുന്നിലൂടെയും ദുബൈയെ പഴയ പ്രതാപത്തിലേക്ക് തിരികെ എത്തിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തിന് സാധിച്ചു.

വിജ്ഞാനവും കാരുണ്യവും 

ഭൗതികമായ വികസനത്തിനപ്പുറം മനുഷ്യത്വപരമായ ഇടപെടലുകൾക്കും ഷെയ്ഖ് മുഹമ്മദ് വലിയ പ്രാധാന്യം നൽകി. 2015-ൽ സ്ഥാപിതമായ 'മുഹമ്മദ് ബിൻ റാഷിദ് ആൽ മക്തൂം ഗ്ലോബൽ ഇനിഷ്യേറ്റീവ്സ്' (MBRGI) വഴി ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾക്ക് സഹായമെത്തിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് കഴിഞ്ഞു.

വിദ്യാഭ്യാസ മേഖലയിൽ വിപ്ലവം സൃഷ്ടിച്ച 'അറബ് റീഡിംഗ് ചലഞ്ച്', ശാസ്ത്രജ്ഞരെയും ചിന്തകരെയും ആദരിക്കുന്ന 'ഗ്രേറ്റ് അറബ് മൈൻഡ്സ്' പുരസ്കാരം എന്നിവ ഇതിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടവയാണ്. 2025-ലെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം 50 രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നായി 32 ദശലക്ഷത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികളാണ് വായനാ മത്സരത്തിൽ പങ്കാളികളായത്. ലോകത്തിന്റെ ഏത് കോണിലും ദുരന്തങ്ങളുണ്ടാകുമ്പോൾ ആദ്യം സഹായഹസ്തവുമായി എത്തുന്ന രാജ്യമായി യുഎഇ മാറിയതിന് പിന്നിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വലിയ ഹൃദയമുണ്ട്.

ഭാവിയിലേക്കുള്ള കുതിപ്പ്

ദുബൈയുടെ വളർച്ച ഇവിടം കൊണ്ടൊന്നും അവസാനിക്കുന്നില്ല. അടുത്ത രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടിലേക്കുള്ള വൻ പദ്ധതികളാണ് ഇപ്പോൾ അണിയറയിൽ ഒരുങ്ങുന്നത്. 18 ബില്യൺ ദിർഹം ചെലവിൽ നിർമ്മിക്കുന്ന ദുബൈ മെട്രോ ബ്ലൂ ലൈൻ 30 കിലോമീറ്റർ ദൈർഘ്യത്തിൽ 14 പുതിയ സ്റ്റേഷനുകളെ ബന്ധിപ്പിക്കും. 2026-ഓടെ ദുബായുടെ ആകാശത്ത് പറക്കും ടാക്സികൾ (Flying Taxis) യാഥാർത്ഥ്യമാകാൻ പോകുന്നു. കാലിഫോർണിയ ആസ്ഥാനമായ ജോബി ഏവിയേഷനുമായി ചേർന്ന് ഇതിന്റെ പരീക്ഷണങ്ങൾ വിജയകരമായി പൂർത്തിയാക്കി കഴിഞ്ഞു. 

കൂടാതെ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ശേഷിയുള്ള വിമാനത്താവളമായി അൽ മക്തൂം ഇന്റർനാഷണൽ എയർപോർട്ടിനെ വികസിപ്പിക്കുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങളും അതിവേഗം പുരോഗമിക്കുന്നു. 260 ദശലക്ഷം യാത്രക്കാരെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ ശേഷിയുള്ള ഈ വിമാനത്താവളം ദുബൈയുടെ ഗതാഗത രംഗത്ത് പുതിയ വിപ്ലവം സൃഷ്ടിക്കും.

പ്രവാസികളുടെ രണ്ടാം വീട്

ജനസംഖ്യ നാല് മില്യൺ കടന്ന ദുബൈ ഇന്ന് ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രവാസി സൗഹൃദ നഗരങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്. ഷെയ്ഖ് മുഹമ്മദ് പ്രഖ്യാപിച്ച ഗോൾഡൻ വിസയും മറ്റ് തൊഴിൽ സൗഹൃദ നിയമങ്ങളും ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള കഴിവുള്ള വ്യക്തികളെ ദുബൈയിലേക്ക് ആകർഷിക്കുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് മലയാളികൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രവാസി സമൂഹത്തിന് അദ്ദേഹം നൽകുന്ന പരിഗണനയും സുരക്ഷയും ദുബൈയെ അവരുടെ സ്വന്തം വീടായി മാറ്റാൻ സഹായിച്ചു. 

സാങ്കേതിക വിദ്യയിലും കൃത്രിമ ബുദ്ധിയിലും (AI) അധിഷ്ഠിതമായ ഭാവി നഗരമായി ദുബൈയിയെ മാറ്റുന്നതിനുള്ള പരിശ്രമങ്ങൾ തുടരുമ്പോൾ, ഷെയ്ഖ് മുഹമ്മദ് ബിൻ റാഷിദ് അൽ മക്തൂം എന്ന ഭരണാധികാരി ലോകത്തിന് തന്നെ ഒരു പ്രചോദനമായി മാറുകയാണ്.

ജനനവും ആദ്യകാല ജീവിതവും

1949 ജൂലൈ 15-ന് ദുബൈ ക്രീക്കിന് സമീപമുള്ള അൽ ഷിന്ദഗയിലെ അൽ മക്തൂം വസതിയിലാണ് ഷെയ്ഖ് മുഹമ്മദ് ജനിച്ചത്. ഷെയ്ഖ് റാഷിദ് ബിൻ സയീദ് ആൽ മക്തൂമിന്റെ നാല് മക്കളിൽ മൂന്നാമനായിരുന്നു അദ്ദേഹം. കുട്ടിക്കാലം മുതൽക്കേ അറേബ്യൻ മണലാരണ്യത്തിലെ പാരമ്പര്യങ്ങളിലും വേട്ടയാടൽ (Falconry), കുതിരസവാരി തുടങ്ങിയ ആയോധന കലകളിലും അദ്ദേഹം താൽപ്പര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചിരുന്നു. 

തന്റെ പിതാവിനൊപ്പം മജ്ലിസുകളിൽ പങ്കെടുത്തിരുന്ന അദ്ദേഹം, അവിടെ നടക്കുന്ന ചർച്ചകളിലൂടെയാണ് ഭരണകാര്യങ്ങളിലും ജനങ്ങളുടെ പ്രശ്നങ്ങളിലും ആദ്യപാഠങ്ങൾ പഠിച്ചത്.

വിദ്യാഭ്യാസവും സൈനിക പരിശീലനവും

നാലാം വയസ്സിൽ അറബിക്, ഇസ്ലാമിക് പഠനങ്ങളിലൂടെയാണ് അദ്ദേഹം തന്റെ ഔദ്യോഗിക വിദ്യാഭ്യാസം ആരംഭിച്ചത്. ദുബൈയിലെ അൽ അഹമ്മദിയ സ്കൂൾ, അൽ ഷാബ് സ്കൂൾ, ദുബൈ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ എന്നിവിടങ്ങളിലെ പഠനത്തിന് ശേഷം അദ്ദേഹം വിദേശത്തേക്ക് തിരിച്ചു. 

1966-ൽ ലണ്ടനിലെ ബെൽ എജ്യുക്കേഷണൽ ട്രസ്റ്റിൽ ഇംഗ്ലീഷ് പഠനത്തിനായി ചേർന്നു. പിന്നീട് ബ്രിട്ടനിലെ മോൺസ് ഓഫീസർ കേഡറ്റ് സ്കൂളിൽ  നിന്ന് സൈനിക പരിശീലനം നേടി. മികച്ച കേഡറ്റിനുള്ള 'സോഡ് ഓഫ് ഓണർ' കരസ്ഥമാക്കിയാണ് അദ്ദേഹം അവിടെ നിന്ന് പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയത്

ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിന്റെ തുടക്കം

വിദേശത്തെ പഠനത്തിന് ശേഷം 1968-ൽ തിരികെ എത്തിയ ഷെയ്ഖ് മുഹമ്മദിനെ തന്റെ 20-ാം വയസ്സിൽ ദുബൈ പോലീസിന്റെയും പബ്ലിക് സെക്യൂരിറ്റിയുടെയും തലവനായി പിതാവ് നിയമിച്ചു. ഇതായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ ഔദ്യോഗിക പദവി. 1971-ൽ യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്സ് (UAE) രൂപീകൃതമായപ്പോൾ, രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ പ്രതിരോധ മന്ത്രിയായി അദ്ദേഹം ചുമതലയേറ്റു. ലോകത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ പ്രതിരോധ മന്ത്രിയായിരുന്നു അദ്ദേഹം അക്കാലത്ത്. യുഎഇയുടെ പ്രതിരോധ സേനയെ ആധുനികവൽക്കരിക്കുന്നതിൽ അദ്ദേഹം വലിയ പങ്കുവഹിച്ചു.

വികസനത്തിന്റെ അമരക്കാരൻ

1995-ൽ ദുബൈയുടെ കിരീടാവകാശിയായി നിയമിതനായതോടെയാണ് നഗരത്തിന്റെ മുഖച്ഛായ മാറ്റിയ വലിയ പദ്ധതികൾക്ക് അദ്ദേഹം തുടക്കമിട്ടത്. ദുബൈ ഷോപ്പിംഗ് ഫെസ്റ്റിവൽ, ദുബൈ ഇന്റർനെറ്റ് സിറ്റി, ദുബൈ മീഡിയ സിറ്റി തുടങ്ങിയവ ഇതിൽ പ്രധാനമാണ്. 2006 ജനുവരി നാലിന് തന്റെ സഹോദരൻ ഷെയ്ഖ് മക്തൂമിന്റെ മരണശേഷം ദുബൈയുടെ ഭരണാധികാരിയായി അദ്ദേഹം സ്ഥാനമേറ്റു. തൊട്ടടുത്ത ദിവസം തന്നെ യുഎഇയുടെ വൈസ് പ്രസിഡന്റായും പ്രധാനമന്ത്രിയായും അദ്ദേഹം തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 

സർക്കാർ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ വേഗതയും സുതാര്യതയും കൊണ്ടുവരാൻ അദ്ദേഹം പ്രഖ്യാപിച്ച 'വിഷൻ 2021' യുഎഇയെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച രാജ്യങ്ങളിൽ ഒന്നാക്കി മാറ്റി.

വ്യക്തിത്വവും മറ്റ് താൽപ്പര്യങ്ങളും

ഒരു മികച്ച ഭരണാധികാരി എന്നതിനൊപ്പം പ്രശസ്തനായ ഒരു കവി കൂടിയാണ് ഷെയ്ഖ് മുഹമ്മദ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ കവിതകളിൽ അറേബ്യൻ പാരമ്പര്യവും തത്വചിന്തയും മാനുഷിക മൂല്യങ്ങളും നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്നു.

 'ഗോഡോൾഫിൻ' എന്ന പേരിൽ ലോകപ്രശസ്തമായ കുതിരപ്പന്തയ ടീമിന്റെ സ്ഥാപകൻ കൂടിയാണ് അദ്ദേഹം. കല, സാഹിത്യം, ശാസ്ത്രം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ അറബ് യുവാക്കളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി കോടിക്കണക്കിന് രൂപയുടെ പദ്ധതികളാണ് അദ്ദേഹം ഓരോ വർഷവും നടപ്പിലാക്കുന്നത്.

ആധുനിക ദുബൈയുടെ ഈ വികസന കുതിപ്പിനെ കുറിച്ച് നിങ്ങളുടെ അഭിപ്രായം പങ്കുവെക്കൂ. 

Article Summary: Sheikh Mohammed bin Rashid Al Maktoum marks 20 years as Dubai's ruler, transforming the city into a global hub.

#Dubai #SheikhMohammed #UAE #BurjKhalifa #GlobalLeader #DubaiGrowth