'രണ്ടെണ്ണം മാത്രം ബാക്കി'; ഓൺലൈൻ ഷോപ്പിംഗിലെ ഡാർക്ക് പാറ്റേണുകൾ തിരിച്ചറിയാം, ഓരോ ഉപഭോക്താവും അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ട 6 തന്ത്രങ്ങൾ

(KVARTHA) ഓൺലൈൻ ഷോപ്പിംഗ് വഴി ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ താരതമ്യം ചെയ്യാനും റിവ്യൂകൾ വായിക്കാനും ഫോണിലൂടെ തന്നെ സാധനങ്ങൾ വാങ്ങാനും നമുക്ക് സാധിക്കും. എന്നാൽ, ഒരു ഷോപ്പിംഗ് വെബ്സൈറ്റിൻ്റെയോ ആപ്പിൻ്റെയോ ഡിസൈൻ ഉപഭോക്താക്കളെ എളുപ്പത്തിൽ സ്വാധീനിച്ചേക്കാം. ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇൻ്റലിജൻസും അൽഗോരിതങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച് ഉപഭോക്താക്കളുടെ ബ്രൗസിംഗ് ശീലങ്ങൾ നിരീക്ഷിച്ച് അവരെക്കൊണ്ട് നിർബന്ധിതമായി പർച്ചേസ് ചെയ്യിക്കുന്ന മനഃശാസ്ത്രപരമായ തന്ത്രങ്ങളാണ് മിക്ക ഇ-കൊമേഴ്സ് പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളും പ്രയോഗിക്കുന്നത്. ഉപഭോക്താക്കൾ യഥാർത്ഥത്തിൽ ഉദ്ദേശിക്കാത്ത കാര്യങ്ങൾ ചെയ്യാൻ അവരെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്ന ഇത്തരം ഇൻ്റർഫേസ് തന്ത്രങ്ങളെ 'ഡാർക്ക് പാറ്റേണുകൾ' എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. യഥാർത്ഥ വില മനസ്സിലാക്കാനോ, അധിക സേവനങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാനോ, സബ്സ്ക്രിപ്ഷൻ റദ്ദാക്കാനോ ഇവ വലിയ തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കുന്നു.

ഇത്തരം ഡാർക്ക് പാറ്റേണുകൾ തടയുന്നതിനും നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനുമായി സെൻട്രൽ കൺസ്യൂമർ പ്രൊട്ടക്ഷൻ അതോറിറ്റി 2023 നവംബറിൽ പ്രത്യേക മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ പുറപ്പെടുവിച്ചിരുന്നു. 13 തരം വഞ്ചനാപരമായ ഡിസൈനുകളാണ് അവർ ഇതിൽ ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയത്. ഇതിൽ എല്ലാ ഉപഭോക്താക്കളും അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ട പ്രധാനപ്പെട്ട ആറ്‌  തന്ത്രങ്ങൾ അറിയാം. ന്യൂസ് പോയിന്റ്‌ ആണ് ഇത് സംബന്ധിച്ച വാർത്ത വിശദമായി പുറത്തുവിട്ടത് 

കൃത്രിമ തിരക്കും കാർട്ടിലെ ഒളിച്ചുകളിയും

വ്യാജ അടിയന്തരാവസ്ഥ: 'രണ്ടെണ്ണം മാത്രം ബാക്കി' അല്ലെങ്കിൽ 'സെയിൽ അഞ്ച് മിനിറ്റിൽ അവസാനിക്കുന്നു' തുടങ്ങിയ സന്ദേശങ്ങൾ വെബ്സൈറ്റുകൾ കാണിക്കാറുണ്ട്. ഉപഭോക്താക്കളെ പെട്ടെന്ന് സാധനങ്ങൾ വാങ്ങാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുന്ന വലിയൊരു സമ്മർദ്ദ തന്ത്രമാണിത്. ചില ഓഫറുകൾ യഥാർത്ഥമായിരിക്കാമെങ്കിലും, വെറുമൊരു കൗണ്ട്ഡൗൺ കണ്ട് മാത്രം സാധനങ്ങൾ വാങ്ങാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക.

ബാസ്കറ്റ് സ്നീക്കിംഗ്: ഉപഭോക്താവ് തിരഞ്ഞെടുക്കാത്ത ഒരു അധിക ഉൽപ്പന്നമോ സേവനമോ ഷോപ്പിംഗ് കാർട്ടിൽ തനിയെ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നതാണിത്. പണമടയ്ക്കുന്നതിന് മുൻപായി കാർട്ടിലെ ഓരോ കാര്യങ്ങളും കൃത്യമായി പരിശോധിക്കുക. ഡെലിവറി പ്രൊട്ടക്ഷൻ, ഗിഫ്റ്റ് റാപ്പിംഗ്, സംഭാവന അല്ലെങ്കിൽ മറ്റെന്തെങ്കിലും സേവനങ്ങൾ കൂടുതലായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ടോ എന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തുക.

ഡ്രിപ്പ് പ്രൈസിംഗും സബ്സ്ക്രിപ്ഷൻ കെണികളും

ഡ്രിപ്പ് പ്രൈസിംഗ്: തുടക്കത്തിൽ ഒരു ഉൽപ്പന്നത്തിന് വളരെ കുറഞ്ഞ വിലയാണെന്ന് തോന്നാമെങ്കിലും, ചെക്കൗട്ട് ചെയ്യുന്നതിൻ്റെ അവസാന ഘട്ടത്തിൽ മാത്രമേ അധിക ചാർജുകൾ കാണാൻ സാധിക്കൂ. ഡെലിവറി ഫീസ്, പ്ലാറ്റ്‌ഫോം ചാർജുകൾ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ആദ്യത്തെ വില മാത്രം നോക്കാതെ ഒടുവിൽ നൽകേണ്ട മുഴുവൻ തുകയും താരതമ്യം ചെയ്യുക.

സബ്സ്ക്രിപ്ഷൻ കെണികൾ: ചില സേവനങ്ങൾക്ക് ഒരു ട്രയൽ കാലയളവ് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുമെങ്കിലും, അവ റദ്ദാക്കുന്നതോ ഓട്ടോമാറ്റിക് റിന്യൂവൽ നിർത്തുന്നതോ വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടേറിയ കാര്യമായിരിക്കും. ഉപഭോക്താക്കൾ ഇത്തരം ട്രയലുകൾ കൃത്യസമയത്ത് റദ്ദാക്കാൻ മറന്നുപോകുമെന്ന മനഃശാസ്ത്രമാണ് കോടിക്കണക്കിന് രൂപയുടെ അനായാസ വരുമാനമുണ്ടാക്കാൻ ഈ കമ്പനികൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത്. സൈൻ അപ്പ് ചെയ്യുന്നതിന് മുൻപ് ട്രയൽ കാലാവധി, പുതുക്കുന്ന തീയതി, തുക, റദ്ദാക്കാനുള്ള നിർദ്ദേശങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി പരിശോധിക്കുക. ഇവ മനസ്സിലാക്കാതെ ഒരിക്കലും പേയ്മെൻ്റ് വിവരങ്ങൾ നൽകരുത്.

കൺഫേം ഷെയ്മിംഗും നിർബന്ധിത ശല്യപ്പെടുത്തലുകളും

കൺഫേം ഷെയ്മിംഗ്: ആവശ്യമില്ലാത്ത ഒരു സേവനം വേണ്ടെന്ന് വെയ്ക്കുന്നത് തടയാൻ ചില വെബ്സൈറ്റുകൾ വൈകാരികമായ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന്, ഒരു ഓഫർ നിരസിക്കാനുള്ള ബട്ടണിൽ ഉപഭോക്താവിനെ കുറ്റബോധം തോന്നിപ്പിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള വാക്കുകളാകും നൽകുക. ഇത്തരം വാക്കുകൾ കണ്ട് തീരുമാനങ്ങൾ മാറ്റരുത്.

ഫോഴ്സ്ഡ് ആക്ഷൻ & നാഗിംഗ്: ഉപഭോക്താക്കളെക്കൊണ്ട് സൈൻ അപ്പ് ചെയ്യാനോ, വ്യക്തിഗത വിവരങ്ങൾ പങ്കുവെക്കാനോ, നോട്ടിഫിക്കേഷനുകൾ ഓൺ ചെയ്യാനോ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾ നിരന്തരം ശല്യപ്പെടുത്താറുണ്ട്. ഈ വിവരങ്ങൾ പർച്ചേസിന് യഥാർത്ഥത്തിൽ ആവശ്യമുണ്ടോ എന്ന് ചിന്തിക്കുക. ഇത്തരം നിർദ്ദേശങ്ങൾ നിരന്തരം വരുന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം വ്യക്തിഗത വിവരങ്ങൾ നൽകരുത്.

ചെക്കൗട്ട് ചെയ്യും മുൻപുള്ള ചെക്ക്‌ലിസ്റ്റ്

ഓൺലൈൻ ഓർഡർ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നതിന് മുൻപായി താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ ശ്രദ്ധിക്കുക:

ഉൽപ്പന്നത്തിൻ്റെ പേര്, സൈസ്, എണ്ണം, വിൽപ്പനക്കാരൻ്റെ വിവരങ്ങൾ എന്നിവ പരിശോധിക്കുക.

അധിക ചാർജുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പൂർണ്ണമായ വില വിലയിരുത്തുക.

നിങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കാത്ത ഏതെങ്കിലും ഉൽപ്പന്നമോ സേവനമോ കാർട്ടിലുണ്ടെങ്കിൽ അത് റിമൂവ് ചെയ്യുക.

സബ്സ്ക്രിപ്ഷൻ, റിന്യൂവൽ നിബന്ധനകൾ എന്നിവ വായിക്കുക.

സാധനങ്ങൾ തിരികെ നൽകാനുള്ള, റീഫണ്ട്, റദ്ദാക്കൽ പോളിസികൾ എന്നിവ പരിശോധിക്കുക.

അന്തിമ സ്ഥിരീകരണം നൽകുന്നതിന് മുൻപ് പേയ്മെൻ്റ് സ്ക്രീൻ കൃത്യമായി പരിശോധിക്കുക.

ഇന്ത്യയിലെ നിയമങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണ്?

സിസിപിഎയുടെ 2023-ലെ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ 13 തരം ഡാർക്ക് പാറ്റേണുകളെയാണ് പ്രധാനമായും ഉൾക്കൊള്ളുന്നത്. 2025 ജൂണിൽ, ഇത്തരം വഞ്ചനാപരമായ പ്രവർത്തനങ്ങൾ കണ്ടെത്താനും പരിഹരിക്കാനും ഇ-കൊമേഴ്സ് പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളോട് സ്വയം ഓഡിറ്റ് നടത്താൻ അതോറിറ്റി നിർദ്ദേശിച്ചിരുന്നു. എന്തെങ്കിലും പരാതികൾ ഉന്നയിക്കേണ്ടി വന്നാൽ ഉപഭോക്താക്കൾ ഓർഡർ സ്ഥിരീകരണങ്ങൾ, അപ്രതീക്ഷിതമായ ചാർജുകളുടെ സ്ക്രീൻഷോട്ടുകൾ, മറ്റ് ആശയവിനിമയങ്ങൾ എന്നിവ സൂക്ഷിച്ചുവെക്കേണ്ടതാണ്. ഇത്തരം തട്ടിപ്പുകൾക്കെതിരെ ഔദ്യോഗിക ചാനലുകൾ വഴി ദേശീയ ഉപഭോക്തൃ ഹെൽപ്പ്‌ലൈനെ സമീപിക്കാവുന്നതാണ്.

ഇത്തരം ഓൺലൈൻ തന്ത്രങ്ങളെക്കുറിച്ച് ബോധവാന്മാരാകുക എന്നാൽ ഓൺലൈൻ ഷോപ്പിംഗ് പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കുക എന്നല്ല അർത്ഥമാക്കുന്നത്. സുപ്രധാന ഘട്ടങ്ങളിൽ കൃത്യമായി ശ്രദ്ധ നൽകാനും, ഓരോ പർച്ചേസും അധിക പേയ്മെൻ്റുകളും ഉപഭോക്താവിൻ്റെ പൂർണ്ണ അറിവോടെയാണെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്താനുമാണ് ഇത് സഹായിക്കുന്നത്.

ഓൺലൈൻ ഷോപ്പിംഗിൽ ഇത്തരം മോശം അനുഭവങ്ങൾ നിങ്ങൾക്കുണ്ടായിട്ടുണ്ടോ? നിങ്ങളുടെ പ്രതികരണങ്ങൾ  ഈ വാർത്തയുടെ ഫേസ്ബുക്ക് പോസ്റ്റിന് താഴെ കമൻ്റായി രേഖപ്പെടുത്തുക. വാർത്തകളും വിശേഷങ്ങളും അറിയാൻ ഞങ്ങളുടെ വാട്സ്ആപ്പ് ചാനലും ഫേസ്ബുക്ക് പേജും ഫോളോ ചെയ്യുക.   

Article Summary: Online shopping dark patterns: CCPA guidelines to protect buyers from fraud.

#OnlineShopping #DarkPatterns #CCPA #ConsumerRights #CyberSafety #EcommerceFrauds #TechNews #PrathibhaRajNews